مقالات

اثر نورپردازی در دکوراسیون منزل

اثر نورپردازی در دکوراسیون منزل

۳۱ / ۴ / ۱۳۹۷
نور مصنوعی
 یک فضای داخلی هیجان انگیز که شرایط آن به سرعت و با شدت تغییر می کند، به احتمال زیاد تحت تاثیر نور پردازی در طرح داخلی است ؛ برای مثال در یک رستوران دنج و امروزی ، نور پردازی مصنوعی از شکل طراحی و ویژگی های فضایی آن خبر می دهد؛ در چنین فضایی بهترین راه برای بهره برداری از نور، به کار گیری سطوح و رنگ های ساده مانند کرم روشن است به همراه سطوح انعکاسی همچون آینه ها برای بازتاب روشنی شعله شمع ها و نور های ملایم موجود در فضا .
نورپردازی به سبک و شیوه ای خاص با نور پردازی عمومی در تضاد است.نور پردازی عمومی یا کارکردی (tesk-lighting) که کل فضا را به صورت یک نواخت روشن می کند، برای فضاهای اداری انعطاف پذیر مناسب است اما در ایجاد یک زمینه ذهنی برای اغلب فعالیت های انسانی مردود است .با در نظر داشتن عملکرد های خاص هر یک از فضاها ، طراح به سادگی می تواند راهکار های مناسب نور پردازی را تعیین و به این طریق، عملکرد و درک شهودی فضا را در طرح جمع آورد.
نور پردازی مصنوعی بر اساس نوع کارکرد آن ارزیابی و به چهار دسته تفکیک می شود: نور پردازی محیطی ، نور پردازی متمرکز، نور پردازی کانونی، و نور پردازی کارکردی
نور محیطی ، نور عمومی موجود در فضا است که منبع نوری آن تجهیزات نوری مختلف موجود در فضا بوده و هر یک به صورت جدا گانه تنظیم می شود.بسته به زمان روز یا میزان نور طبیعی موجود، نور محیطی تغییر کرده و تیره و روشن می شود.
نور متمرکز مانند یک نور نقطه ای، به یک اثر هنری ، بخشی از جزئیات معماری با یک قطعه مبلمان تابیده و آن را روشن می کند. نور های متمرکز غالبا تجهیزاتی با ولتاژ پایین هستند که برای تمرکز بر یک شیء خاص به کار رفته و به صورت دستی تنظیم می شوند، برای جلوگیری از بروز تابش خیره کننده، منبع نور باید با شیء زاویه 30 درجه داشته باشد.
نور کانونی بر خلاف منابع نوری محیطی و متمرکز ، چشم را به سوی خود می کشند، لوسترها، دیوارکوب و لامپ ها، این عناصر تابان در نقاط تمرکز یک فضا قرار گرفته و به نام کانون خیرگی شناخته می شوند .ایجاد تعادل میان نورهای محیطی و نور پردازی کانونی موجب موفقیت نور پردازی خواهد شد.
 نورکارکردی، روشنایی کافی برای ایجاد یک فعالیت خاص را فراهم می آورد .در یک فضای اداری معمول ، سطح نوری یک نواخت توسط شبکه ای از لامپ های فلورسنت پخش شده که این نور پردازی با نورهای کارکردی نصب شده در بالای هر میز کار ، تکمیل می شود .هر فعالیت نیازمند سطح نور پردازی ویژه ای است که در آیین نامه ها به آن اشاره شده است سطوح نوری در واحد فوت –شمع(میزان نور ساطع شده از یک شمع روشن بر سطحی در فاصله یک فوت) اندازه گیری می شود و معادل متریک آن ، لوکس است.
مقدار شارنوری تابشی بر یک سطح، مقدار روشنایی است که در واحد فوت-شمع (روشنایی در یک فوت مربع) یا لوکس (روشنایی در یک متر مربع) یا لوکس ( روشنایی در یک متر مربع ) نشان داده می شود. منبع نور مصنوعی به نام (لامپ) با مقدار وات مصرفی آن معرفی می گردد که میزان انرژی مصرفی یک منبع نوری ویژه است.برای مثال ، دو لامپ رشته ای و فلورسنت ممکن است دارای خروجی روشنایی یکسان به فوت شمع یا لوکس باشند ولی وات مصرفی متفاوتی دارند چنان که خروجی روشنایی لامپ رشته ای 60 وات برابر با لامپ فلورسنت 15 وات است.
نور حاصل از یک منبع نور نقطه ای مانند پرتوهای حاصل از تابش خورشید، در پس اشیای پیرامونی خود نواحی سایه ایجاد می کند .این نور توجه را به سوی سطح روشن شده جلب و ویژگی های ذاتی آن را برجسته می نماید.در مقابل ، نور پراکنده ، همچون یک روز ابری ، دارای روشنایی یک نواخت و فاقد سایه است و علیرغم آنکه موجب راحتی چشم ها می شود و مناسب یک محیط کاری است، در مدت طولانی، تاریک و بی روح به نظر می رسد.
یک لامپ آشکار بدون پوشش یا تجهیزات روشنایی موجب ساطع شدن روشنی شدیدی از منبع می شود که به آن نور زدگی می گویند .نور زدگی اندازه گیری نمی شود ولی به سادگی قابل تشخیص است و به عملکرد بینایی آسیب می رساند چنان که افراد با چشمان نیمه باز به آن نگاه کنند تا از تاثیر آزار دهنده آن بکاهند .انعکاس پوششی نوع دیگری از نور زدگی است که از طریق انعکاس منبع نوری از یک سطح براق مانند شیشه به وجود می آید و نمونه آشنای آن انعکاس روشنی پنجره بر روی صفحه نمایشگر رایانه است.در صورتی که توزیع تجهیزات روشنایی به خوبی مورد توجه قرار گیرد ، آثار خیرگی در فضا به شدت کاهش میابد.
انواع لامپ
 کاربرد انواع لامپ با تنوع فراوانی که در نمود رنگ نور، اندازه، مصرف انرژی و طول عمر لامپ دارد ، بسیار دشوار و پیچیده است اما طراحان، برای انتخاب درست لامپ، باید از درجه تاثیر، دمای رنگ همبسته و شاخص نمود رنگ آگاهی داشته باشند. 
فناوری های نوین نورپردازی
فناوری های نوین فیبر نوری و ال.ای.دی که مدت ها در دست مطالعه بود، اکنون در اختیار عموم طراحان قرار گرفته است .این دو گونه روشنایی، نسبت به روشنایی فلورسنت، از مصرف انرژی پایین تر و هزینه بالاتری برخوردارند که بنابر پیش بینی طراحان، هم زمان با تمرکز جامعه بازار بر بهره وری انرژی ، این فناوری های نوین پیشرفته تر و مقرون به صرفه تر خواهند شد.
روشنایی فیبر نوری
فناوری فیبر های نوری ، برای انتقال نور از منبع ( نور افکن) تا مقصد، بر رشته های کابل آکریلیک استوار است.به زبان ساده، نورافکن جعبه ای با ولتاژهای مختلف از یک لامپ هالوژن تنگستن یا متال هالید است که اولی رایج تر و دومی ویژه کار های عظیم است .سر رشته های آکریلیک ، دسته بندی شده و در روزنه های مقابل لامپ نور افکن قرار می گیرد.نورافکن ها هم به نحوی جایگذاری می شوند که علاوه بر دسترسی آسان برای تعویض لامپ ، به سادگی تهویه شوند تا گرمای حاصل از لامپ کاهش یابد.
بسته به طرح روشنایی و مقدار آن ، می توان از دسته های با تعداد متفاوت کابل استفاده کرد.طول کابل ها متغیر بوده اما معمولا نباید از 15 متر تجاوز کند.از مزایای این سیستم، روشنایی هایی است که در مکان های دور از دسترس قرار می گیرند و توسط یک لامپ ساده از درون نور افکن کنترل می شوند.
روشنایی ال.ای.دی
دیودهای ساطع کننده نور مصرف بسیار کمی داشته و ده برابر بیش از لامپ های فلورسنت عمر می کنند اما برای روشنایی عمومی بسیار پرهزینه هستند.ال.ای.دی ها در نور های رنگی قرمز،سبز و آبی موجود هستند که ترکیب سه گانه آن ها ، نور سفید را حاصل می کند ؛ همچنین ترکیب های متفاوت این سه نور رنگی، طیف کاملی از گزینه های رنگی را تولید می نماید.مزیت دیگر ال.ای.دی.ها عدم تولید گرما است.در حال حاضر این لامپ ها برای ایجاد جلوه های ویژه مانند نور پردازی متمرکز بر جداره های طرفین یک ورودی و یا نورپردازی گسترده یک جداره با دیوار تاب های رنگی به کار می رود.همراه با پیشرفت فناوری ،کاربرد این محصول اقتصادی تر خواهد شد و سرانجام در مقاصد معمول نور پردازی هم مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
واژگان نور پردازی
بالاست:
وسیله ای کوچک که با تامین ولتاژ اولیه مورد نیاز، جریان را تنظیم و سپس در طول بهره برداری، آن را کاهش می دهد.
دمای رنگ همبسته:
شاخه های طیفی یک منبع نور که در واحد کلوین اندازه گیری می شود؛ دمای پایین تر، تون های رنگی گرم تر (زرد/قرمز) و دمای بالاتر ، تون های رنگی سرد تر (آبی).دمای رنگ نور بامدادی خورشید حدود 1900 کلوین و آسمان کاملا ابری در حدود 6527 کلوین است.
شاخص نمود رنگی:
تاثیر یک منبع نور بر یک شیء یا یک سطح که بر اساس مقیاسی از یک تا صد سنجیده می شود؛ با شاخص بالاتر، شیء طبیعی تر و زنده تر به نظر می رسد.
کاهنده بالاست:
دستگاهی با لامپ فلورسنت که خروجی نور را با استفاده از یک تنظیم کننده دیمر(کاهنده نور) تغییر می دهد.
بهره وری روشنایی:
راندمان تبدیل نیروی الکتریکی به نور که تعداد لومن های ساطع شده از هر وات مصرفی را نشان می دهد.
لامپ ولتاژ پایین:
لامپ رشته ای که با ولتاژ پایین و در دامنه 6 تا 12 ولت کار می کند.
شار روشنایی:
مقدار نور بازتابیده یا عبوری از یک شیء است.
ترانسفورماتور:
دستگاهی که برای افزایش یا کاهش ولتاژ الکتریکی طراحی شده است.